પ્રખ્યાત વ્યક્તિઓ

કવિ દુલા ભાયા “કાગ” બાપુ

લોકકવિ • સંતકવિ • કવિ • ભજનકાર • લોકસાહિત્યકાર • સમાજજાગૃતિના કાર્યકર

ભાવનગર

દુલા ભાયા કાગ ગુજરાતના અગ્રણી લોકકવિ, સંતકવિ અને લોકસાહિત્યકાર હતા. તેમણે સરળ લોકભાષામાં ભક્તિ, માનવતા, રાષ્ટ્રપ્રેમ, સામાજિક સુધારણા અને ગ્રામ્ય જીવનને કાવ્ય અને ગીતોમાં વ્યક્ત કર્યું. તેમની “કાગવાણી” ગુજરાતી લોકસાહિત્યની મહત્વપૂર્ણ ધરોહર છે.

ઠાકુર જોરાવરસિંહ બારહઠ

ક્રાંતિકારી • સ્વાતંત્ર્ય સેનાની • ગુપ્ત રાષ્ટ્રવાદી કાર્યકર

ઠાકુર જોરાવરસિંહ બારહઠ ચારણ સમાજના પ્રખર ક્રાંતિકારી અને સ્વાતંત્ર્ય સેનાની હતા. તેઓ ઠાકુર કેસરીસિંહ બારહઠના નાના ભાઈ અને કુંવર પ્રતાપસિંહ બારહઠના કાકા હતા. બ્રિટિશ શાસન સામેની ગુપ્ત ક્રાંતિકારી પ્રવૃત્તિઓમાં તેમણે મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવી અને લાંબા સમય સુધી બ્રિટિશ પોલીસથી બચીને ગુપ્ત જીવન જીવ્યું.

કુંવર પ્રતાપસિંહ બારહઠ

ક્રાંતિકારી અને સ્વાતંત્ર્ય સેનાની

કુંવર પ્રતાપસિંહ બારહઠ ચારણ સમાજના સાહસિક ક્રાંતિકારી અને ભારતીય સ્વાતંત્ર્ય સંગ્રામના શહીદ હતા. તેઓ ઠાકુર કેસરીસિંહ બારહઠના પુત્ર હતા અને નાની ઉંમરે જ બ્રિટિશ શાસન સામેની ક્રાંતિકારી પ્રવૃત્તિઓમાં જોડાયા. ધરપકડ બાદ ભારે યાતનાઓ છતાં તેમણે પોતાના સાથી ક્રાંતિકારીઓની માહિતી અંગ્રેજોને આપી નહોતી.

ઠાકુર કેસરીસિંહ બારહઠ — લોકપ્રચલિત ઉપાધિ: રાજસ્થાન કેસરી

કવિ • સાહિત્યકાર • રાજકીય/સામાજિક કાર્યકર • ક્રાંતિકારી • શિક્ષણપ્રેરક. તેઓ મેવાડના મહારાણા સાથે સલાહકાર તરીકે અને કોટા રાજ્યમાં Ethnography સંબંધિત પદ પર પણ રહ્યા હતા.

ઠાકુર કેસરીસિંહ બારહઠ ચારણ સમાજના પ્રખ્યાત કવિ, ક્રાંતિકારી અને સ્વાતંત્ર્ય સેનાની હતા. તેમણે ચારણી ડિંગલ કાવ્યપરંપરાને રાષ્ટ્રજાગૃતિ સાથે જોડીને બ્રિટિશ શાસન સામે જનચેતના ઊભી કરી. તેમની સૌથી પ્રસિદ્ધ રચના **“ચેતાવણી રા ચુંગટિયા”**એ મહારાણા ફતેહસિંહને 1903ના દિલ્હી દરબારમાં હાજરી ન આપવા પ્રેર્યા. ભારત સરકારના Azadi Ka Amrit Mahotsavમાં પણ તેમને સ્વાતંત્ર્ય સેનાની તરીકે નોંધવામાં આવ્યા છે.

શ્રી માલદેવજી માંડલજી ઓડેદરા

રાજકારણ અને જાહેર સેવા

શ્રી માલદેવજી ઓડેદરા મેર સમાજના અગ્રણી રાજકીય નેતા અને જાહેરજીવનના વ્યક્તિત્વ હતા. તેઓ 1962માં કુતિયાણા વિધાનસભા બેઠક પરથી ચૂંટાયેલા પ્રથમ મેર ધારાસભ્ય તરીકે જાણીતા છે. ત્યારબાદ તેમણે ગુજરાત પ્રદેશ કોંગ્રેસના પ્રમુખ તરીકે પણ જવાબદારી સંભાળી હતી.

મહંત શ્રી વિજયદાસજી

મહંત શ્રી વિજયદાસજી મેર સમાજમાંથી આવેલા ધાર્મિક તથા રાજકીય વ્યક્તિત્વ તરીકે જાણીતા હતા. તેમણે કુતિયાણા વિસ્તારનું ગુજરાત વિધાનસભામાં પ્રતિનિધિત્વ કર્યું અને ત્યારબાદ ગુજરાત પ્રદેશ કોંગ્રેસ સમિતિના પ્રમુખ તરીકે પણ જવાબદારી સંભાળી હતી.

શ્રી બાબુભાઈ ભીમાભાઈ બોખીરીયા

ખેડૂત / ઉદ્યોગ-વ્યવસાયિક / રાજકારણી. 2012ના ઉમેદવાર એફિડેવિટમાં ખેતી, ટ્રાન્સપોર્ટ કોન્ટ્રાક્ટિંગ અને રિયલ એસ્ટેટ સંબંધિત વ્યવસાય દર્શાવવામાં આવ્યો છે.

શ્રી બાબુભાઈ બોખીરીયા પોરબંદર વિસ્તારના જાણીતા રાજકીય નેતા અને મેર સમાજના અગ્રણી જાહેર પ્રતિનિધિ છે. તેઓ 2012 અને 2017માં પોરબંદર વિધાનસભા બેઠક પરથી ચૂંટાયા હતા અને ગુજરાત સરકારમાં કેબિનેટ મંત્રી તરીકે જળસંપત્તિ, કૃષિ, પશુપાલન, મત્સ્યોદ્યોગ તથા ગૌસંરક્ષણ જેવા વિભાગો સંભાળી ચૂક્યા છે.

શ્રી અર્જુનભાઈ દેવાભાઈ મોઢવાડિયા

રાજકારણી / જાહેર સેવક / ઇજનેર

શ્રી અર્જુનભાઈ મોઢવાડિયા ગુજરાતના જાણીતા રાજકીય નેતા છે અને પોરબંદર વિસ્તાર સાથે તેમનો લાંબો જાહેરજીવનનો સંબંધ રહ્યો છે. તેઓ ગુજરાત વિધાનસભામાં પોરબંદરનું પ્રતિનિધિત્વ કરી ચૂક્યા છે અને 2004થી 2007 તથા 2011થી 2015 દરમિયાન ગુજરાત પ્રદેશ કોંગ્રેસ સમિતિના પ્રમુખ રહ્યા હતા.

રાવ તુલારામ સિંહ

રેવાડીના શાસક / જમીનદાર-પ્રશાસક / સૈન્ય નેતા

રાવ તુલારામ સિંહ રેવાડીના આહીર શાસક અને 1857ના પ્રથમ સ્વાતંત્ર્ય સંગ્રામના અગ્રણી નેતાઓમાંના એક હતા. તેમણે રેવાડી વિસ્તારમાં બ્રિટિશ સત્તા સામે બળવો સંગઠિત કરી સ્થાનિક શાસન સ્થાપ્યું અને સશસ્ત્ર સંગ્રામનું નેતૃત્વ કર્યું.

રાજકુમારી સુમિત્રા દેવી (બાઈજી)

સમાજસેવિકા / રાજકીય નેતા / શિક્ષણપ્રેરક

રાજકુમારી સુમિત્રા દેવી રેવાડીના રામપુરા રાજપરિવારની અગ્રણી સમાજસેવિકા અને રાજકીય નેતા હતાં. તેઓ રાવ તુલારામના વંશજ અને રાવ બહાદુર કેપ્ટન બલબીર સિંહની પુત્રી હતાં. મહિલાઓ, બાળકો, શિક્ષણ, જરૂરિયાતમંદો અને સામાજિક કલ્યાણ માટેના તેમના કાર્ય બદલ તેમને 1968માં પદ્મશ્રી એનાયત થયો હતો.

ડૉ. હરિચંદ મેઘા દલાયા (H. M. Dalaya)

Agricultural Engineer / Dairy Technologist / Dairy Industry Technologist

ડૉ. હરિચંદ મેઘા દલાયા ભારતના અગ્રણી ડેરી ટેક્નોલોજિસ્ટ અને એન્જિનિયર હતા. તેમણે 1955માં વિશ્વની પ્રથમ સફળ ભેંસના દૂધને Spray-Drying દ્વારા Milk Powderમાં રૂપાંતરિત કરવાની ટેક્નોલોજી વિકસાવી. આ ટેક્નોલોજીએ અમૂલના વિકાસ અને ભારતના ડેરી સહકારી આંદોલનને મજબૂત ટેક્નોલોજીકલ આધાર આપ્યો.

રાવ બીરેન્દ્ર સિંહ

રાજકીય નેતા, કૃષિવિદ/જમીનદાર, સૈનિક અને જાહેર સેવક

રાવ બીરેન્દ્ર સિંહ હરિયાણાના બીજા મુખ્યમંત્રી, સ્વાતંત્ર્ય પછીના અગ્રણી આહીરવાલ રાજકીય નેતા અને કેન્દ્ર સરકારના વરિષ્ઠ મંત્રી હતા. તેઓ રેવાડીના રામપુરા રાજપરિવાર સાથે જોડાયેલા હતા અને 1967માં હરિયાણાના મુખ્યમંત્રી બન્યા. બાદમાં કૃષિ, સિંચાઈ, ગ્રામ વિકાસ અને ખાદ્ય-નાગરિક પુરવઠા જેવા મહત્વપૂર્ણ કેન્દ્રીય વિભાગો સંભાળ્યા.